Te Whakataunga
He huarahi whakaae tahi, he mea huna, he huarahi koretake hoki te whakatau tautohe. Ka mahi tahi ngā rōpū me tētahi kaitakawaenga pūkenga, motuhake hoki ki te tautuhi i ngā take e tautohetia ana, ki te whakawhanake me te tūhura i ngā kōwhiringa whakataunga, ki te aromatawai i ngā pānga o ngā kōwhiringa whakataunga, me te whiriwhiri i tētahi whakaaetanga e whai hua ana mō te katoa.
Ko te whāinga he whakamana i ngā rōpū ki te whakatau tere me te utu tika i ngā tautohe, me te kore e hiahiatia he whakatau mai i te kaiwhakawā, te kaiwhakatau, te kaiwhakawā rānei. Mā te takawaenga ka taea ngā otinga ngāwari me te auaha i tua atu i ngā putanga ture tino pakari, ā, ka taea hoki te āwhina ki te tiaki i ngā whanaungatanga.
Tirohanga Whānui o te Tukanga
Te tīmatanga o te tukanga
Me whakaae ngā rōpū ki te whakatau. Ka taea e rātou te mahi i tēnei i mua atu, i muri rānei i te putanga mai o te tautohe.
Te whakatūnga o tētahi takawaenga
I te nuinga o te wā ka whakatūria he takawaenga i roto i te 1 ki te 3 Ngā Rā Mahi.
Te whakarite
Ko te whakarite pai a ngā taha e rua me te kaitakawaenga te mea nui ki te angitu o te takawaenga. Kia tino rite koe mō te angitu i mua i te tīmatanga o te takawaenga.
Tauākī whakatuwheratanga
Ko te whakapuakitanga whakatuwheratanga i roto i te takawaenga he wāhi tuatahi mō ia rōpū ki te whakapuaki i ō rātou tirohanga me ngā whāinga, hei whakatakoto i te tūāpapa mō te whiriwhiringa.
Te tautuhi take
I roto i te takawaenga, ko te tautuhi i ngā take he mea nui hei mārama ki te tautohe me te whakahaere i ngā kōrero kia puta ai he whakataunga e whakaaetia ana e te katoa.
Ngā hui tahi me ngā huihuinga ā-iwi
Ko ngā tukanga whakatautau he tikanga whānui, he hui tahi me te hui ā-iwi. Ka tauwhitiwhiti ēnei wāhanga ina hiahiatia hei āwhina i te whakatau whai hua.
Ngā Hua
Ka rerekē pea ngā putanga o te takawaenga mai i te whakataunga katoa ki te whakataunga hapa, ki te kore whakataunga rānei, engari he pai tonu te tukanga mō te whakawhanake i te māramatanga, te tiaki i ngā whanaungatanga, me te whakarite i te noho muna.
Te utu mō te takawaenga
Ko tā mātou arotahi he whakarato i ngā otinga tukanga e rite ana ki te utu. Kimihia ētahi atu mōhiohio e pā ana ki te utu o te takawaenga.
Hipanga 1. Te tīmatanga o te tukanga
Heoi anō, ka taea e rātou tēnei mā te whakamahi i te tauira whakatauira a te Taraipiunara Taupatupatu Hanga Whare ( BDT ) i roto i tā rātou kirimana, e āhei ai te whakatau i ngā tautohe a meake nei mā tēnei ara.
I tēnei wā, hei tīmatanga i te tukanga, me tuku e te kaitono (te tangata e tīmata ana i te tukanga) he Pānui Whakatau Take hei whakamōhio atu ki te taha kē. Kāore e hiahiatia tēnei mēnā ka whakaae ngā rōpū ki te whakatau take mā te haina i tētahi whakaaetanga whakatau take motuhake.
I raro i tētahi o ngā kōwhiringa, ka tīmata te tukanga mā te tono ki te BDT. Ka tohua he Kai-rehita ki te take hei āwhina i ngā rōpū, ā rātou kaitohutohu, me te takawaenga puta noa i te takawaenga.
Hipanga 2. Te Whakatūnga o tētahi Kaitakawaenga
Mā te Taraipiunara Tautohe Hanga Whare ( BDT ) e whakatū te takawaenga mēnā kāore ngā rōpū e whai wāhi ana i whakaae ki tētahi tangata motuhake. Mā BDT e whakatū te kamupene ina whiwhi i te tono kua oti me te utu. Mēnā kua whakaae ngā rōpū ki tētahi tangata motuhake, me tutuki i a rātou ētahi paearu, ā, me whakaae a BDT he tika, he motuhake, he kore whakaaro tahi hoki rātou.
I te wā e whiriwhiri ana i tētahi kaitakawaenga, ka whakaarohia e te BDT ngā āhuatanga maha, pērā i ngā whakaaetanga i waenganui i ngā rōpū, te āhua me te uara o te tautohe, me te kaha o te tangata ki te takawaenga i te take me te whai hua. Me noho kūpapa te kaitakawaenga kua tohua, ā, kāore e taea te mahi hei kaiwhakahau mō tētahi rōpū.
Ko te whakatūnga a BDT te mea whakamutunga, ā, kua whakaūtia e te Pānui Whakatūnga i tukuna ki ngā rōpū.
Hipanga 3. Te Whakarite
I mua i te whakaurunga ki te takawaenga, me whakarite pai te takawaenga me ngā rōpū whai wāhi. Ka taea e te takawaenga te kōrero ki ngā rōpū i mua i tētahi wā takawaenga tahi hei whakaatu i a rātou anō, hei whakatū i tētahi hanganga mō te takawaenga, me te whakautu i ngā pātai katoa. Ko te whakarite a te takawaenga ko te whiwhi māramatanga pai ki te tautohe, ki ngā rōpū whai wāhi, me te horopaki i puta ai te takawaenga.
I te nuinga o te wā ka tono te kaitakawaenga kia whakawhitiwhiti kōrero ngā rōpū tetahi ki tetahi, ā, kia tāruatia ki te kaitakawaenga i mua i te takawaenga. (I ētahi wā, kāore e hiahiatia tēnei, i runga i te āhua o te tautohe).
Mā te tauākī tūnga ka whakamāramahia te māramatanga o te rōpū ki te tautohe, ō rātou tūnga me ngā pānga. Ka āwhina i te whakamārama i ngā take, ā, ka whakatakoto i te pūtake mō ngā kōrero. Mā tēnei ka mārama te katoa ki te tirohanga whānui o te tautohe me te tūnga o ia rōpū.
He whiriwhiringa te takawaenga. He mea whai hua te whakaaro ki ngā hiahia me ngā painga o te taha kē, me ngā kōwhiringa pea mō te whai hua, te makona rānei. He wāhi te takawaenga mō ngā taha ki te whai wāhi whai hua me te whakaoti rapanga kia ea ai tā rātou tautohe i runga i te huarahi e makona ai ngā taha katoa.
Hipanga 4. Tauākī whakatuwheratanga
Mā te whakapuakitanga whakatuwheratanga ka taea e ia rōpū te whakaatu i ō rātou ake whakaaro. Koinei te whakataki a ia rōpū ki te tautohe, e whakamārama ana i ō rātou āwangawanga matua, ō rātou hiahia, me ā rātou e tumanako ana kia tutuki i te takawaenga.
Ka taea te whakamahi i te tauākī tūnga mō tēnei kaupapa, ka taea rānei e tētahi rōpū te tuku i tētahi tauākī whakatuwheratanga motuhake e hangai ana ki te tauākī tūnga.
Mā te whakapuakitanga whakatuwheratanga ka whakatakoto i te tūāpapa mō ngā kōrero e whai ake nei. Ka whakaratohia he wāhi haumaru, he wāhi hanganga hoki mō ia rōpū ki te whakapuaki i ō rātou kare ā-roto me ō rātou tirohanga me te kore e whakararuraru. Mā tēnei ka āwhina i te hunga katoa e whai wāhi ana ki te mārama ki te āhuatanga mai i te tirohanga a tētahi ki tētahi, ka whakatakoto i te tūāpapa mō tētahi tukanga kōrero me te whiriwhiringa whai hua.
Hipanga 5. Te tautuhi take
I roto i te takawaenga, he taahiraa nui te tautuhi i ngā take. Ka āwhina te takawaenga i ngā rōpū ki te tautuhi me te mārama ki ngā kaupapa matua o te pakanga hei whakatau. Ehara tēnei i te mea mō te whakatau ko wai te tika, ko wai te hē, engari ko te mārama ki te mea nui ki ia rōpū.
He mea nui kia mōhio he ngāwari te takawaenga, ā, he maha ngā huarahi e taea ai te whakahaere. Heoi, i ngā wāhanga tōmua, ka ārahi pea te takawaenga i tētahi kōrero tahi e kōrero whānuitia ana e te katoa ō rātou āwangawanga. Mā tēnei ka āwhina i te whakaara ake i ngā take matua ki te mata. Tērā pea he māramatanga kore, he rerekētanga o ngā tumanakohanga, he taupatupatu rānei ngā hiahia. Kia tautuhia ēnei take, ka taea te aro atu ki tētahi i tētahi i roto i te tukanga takawaenga.
Mā tēnei taahiraa ka whakamārama i te tautohe, ā, ka kitea he maha ngā wā he nui ake ngā whakaaro ōrite o ngā rōpū i tā rātou i whakaaro ai i te tīmatanga. Mā tēnei ka māmā ake te neke whakamua ki te kimi i tētahi whakataunga e whakaaetia ana e te katoa.
Hipanga 6. Ngā hui tahi me te huihuinga ā-rōpū
Ko ngā hui tahi me te hui ā-iwi he wāhanga e rua o te tukanga takawaenga. I roto i te hui tahi, ka huihui ngā rōpū katoa ki te matapaki i ngā take. Mā te āwhina a te takawaenga, ka whakapuaki tuwhera rātou i ō rātou tirohanga, ā rātou āwangawanga, me ā rātou e tumanako ana kia tutuki. I roto i te hui tahi, ka taea e te katoa te mārama ki ngā tirohanga a tētahi ki tētahi me ngā take e tika ana kia whakatauhia.
I tetahi atu taha, he hui tūmataiti te hui ā-rōpū, ka tūtaki motuhake te kaiāwhina ki ia rōpū. He tūmataiti ēnei hui. Ka taea e ia rōpū te matapaki i ō rātou āwangawanga me ngā otinga pea ki te kaiāwhina mā te tuwhera. Kātahi ka taea e te kaiāwhina te whakamahi i ēnei mōhiohio hei ārahi i ngā rōpū ki tētahi whakataunga e manakohia ana e te katoa. He wāhi haumaru ēnei hui tūmataiti, ka taea e ia rōpū te whakapuaki i ō rātou whakaaro me ō rātou kare ā-roto me te kore whakahē.
Kāore te kaitakawaenga e whakapuaki i tētahi mea i whakakitea i te wā o te hui ki ngā rōpū kē atu me te kore whakaaetanga.
Ka taea e ngā rōpū te neke atu, te wehe atu rānei i ngā huihuinga tahi me ngā hui ā-iwi ina hiahiatia kia taea ai te haere tonu o te takawaenga me te whai hua me te whai hua.
Hipanga 7. Ngā Hua
Ka rerekē pea ēnei. I ētahi wā, ka tae pea ngā rōpū ki tētahi whakataunga katoa, ka arohia, ka whakaaetia hoki ngā take katoa. Koinei te putanga tino pai, ka hua ake he whakaaetanga whaimana e pai ana ki te katoa, ā, e herea ana hoki e ngā rōpū katoa e whai wāhi ana.
I ētahi atu wā, ka taea te whakatutuki i tētahi whakataunga wāhanga ina whakatauhia ētahi take, engari kāore i te katoa. He pai tonu tēnei nā te mea ka whakawhāitihia ngā wāhanga tautohe, ā, ka māmā ake te whakahaere i ngā whiriwhiringa, i ngā tukanga ture rānei.
Tērā ētahi wā kāore anō kia tae ki tētahi whakataunga. Ahakoa te āhua nei kāore i angitu tēnei, he mea nui kia mōhiotia he pai tonu te tukanga takawaenga. Ka whakaratohia he tūāpapa mō ngā rōpū ki te whakapuaki i ō rātou whakaaro me te mārama ki ngā tirohanga a tētahi ki tētahi, ka taea ai te mārama ake ki te tautohe. He mea nui tēnei hei pupuri i ngā whanaungatanga, ā, ka āwhina pea i ngā whiriwhiringa a meake nei.
Ahakoa te putanga, he mea nui te noho muna o te takawaenga. Ko ngā mea katoa e kōrerohia ana i te wā o te tukanga he mea huna, ā, kāore e taea te whakamahi i roto i te kōti, te whakaatu rānei i waho o te takawaenga me te kore whakaae. Ka akiaki tēnei i te whakawhitiwhiti kōrero tuwhera me te pono, nā te mea ka taea e ngā rōpū te kōrero noa me te kore e wehi kei whakamahia ā rātou kupu hei whakahē i a rātou i muri mai. Ka horapa anō hoki tēnei noho muna ki te takawaenga, ā, kāore e whakaaetia kia whakaatu i ngā mōhiohio e pā ana ki te tukanga takawaenga me ōna putanga, ki te kore e hiahiatia e te ture, e whakaaetia rānei e ngā rōpū katoa.
Ngā taahiraa e whai ake nei
Whakapā mai
Whakakīia te puka hei whakapā atu ki tā mātou tīma kia kite ai me pēhea mātou e āwhina ai, e whakapā mai rānei ki a mātou mō tētahi o ēnei e whai ake nei:
Waea: +64 9 486 7143
Waea Koreutu: 0508 WHARE
Waea Koreutu: 0508 284 534
Ngā Hāora Tari: Mane ki te Paraire 8:30 i te ata ki te 5:00 i te ahiahi (haunga ngā hararei tūmatanui)