Arb-Med
He tukanga whakatau tautohe ranu a Arb-Med e whakakotahi ana i ngā painga o te whakatau tautohe me te takawaenga, tae atu ki: te tere, te ngāwari o ngā tukanga, te noho muna, te whiriwhiri i te kaiwhakatau, te ngāwari o te urunga atu ki te taraipiunara, te haere tonu, te whakamutunga, me te whakamana i te putanga.
Tirohanga Whānui o te Tukanga
Ko te whāinga matua o Arb-Med ko te whiriwhiringa me te whakataunga o te tautohe i runga i te ngākau pono me te whai whakaaro o ngā rōpū, me te āwhina tuatahi me te whai huatanga o ngā mana kohikohi mōhiohio a te Taraipiunara Whakatau Take, i roto i te horopaki o tētahi tukanga whakatau take whaimana ka tīmata anō mēnā kāore te whakatau take e angitu, ā, ka tukuna e te Taraipiunara Whakatau Take he whakatau.
Kua whakawhanakehia e BDT ngā Ture Arb-Med mō te whakatau i ngā tautohe he pakari, he tino pono, engari he auaha i roto i tā rātou huarahi arumoni noa ki te wero o te whakakotahi i te whakatau tautohe me te takawaenga i roto i te tukanga kotahi e whakarite ana kia mau tonu ngā mātāpono o te tika tūturu, kia puta ai he whakatau tika, whakamutunga, me te here.
Te tīmatanga o te tukanga
Me whakaae ngā rōpū ki te whakamahi i te rongoā arb-med. Ka taea e rātou te mahi i tēnei i mua atu, i muri rānei i te putanga mai o te tautohe.
Te whakatūnga o tētahi taraipiunara whakatau
Ko te tikanga ka whakatūria he taraipiunara whakatau tautohe i roto i te 1 ki te 3 Ngā Rā Mahi.
Hui tohutohu mō te takawaenga
Ko te kaupapa o te hui tohutohu he whakatairanga i te whakahaeretanga whai hua o te tukanga.
Te tukunga o te keehi
Ka tukuna e ia rōpū he tauākī tuhituhi e whakamārama ana i ngā meka, ngā taunakitanga, me ngā tautohe ture.
Te Whakataunga
I roto i te takawaenga, ka mahi tahi te takawaenga me ngā rōpū ki te tautuhi i ngā take, ki te mārama ki te pakanga, me te whakahaere i ngā kōrero kia tutuki ai he whakataunga e whakaaetia ana e te katoa.
Te whakawhiwhinga i runga i ngā tikanga kua whakaaetia (mēnā ka whakatauhia)
Mena ka taea e ngā rōpū te whakatau i tā rātou tautohe i runga i te rangimārie i te wā o te whakatau tautohe, ka taea e te kaiwhakatau tautohe te tuhi i te whakataunga hei whakatau whakatau tautohe, i runga i ngā tikanga kua whakaaetia.
Hui tohutohu mō te whakatau tautohe (mēnā kāore anō kia whakatauhia)
Ko te kaupapa o tēnei huihuinga tohutohu anō he whakatairanga i te whakahaere whai hua o te tukanga whakatau tautohe anō mēnā kāore te tautohe e whakatauhia i roto i te takawaenga.
Whakarongo
Tērā pea ka whakahaerehia he whakawakanga ōkawa, ahakoa he mea noa anō hoki te whakahaere i ngā whakataunga mō ngā pepa.
Tohu
Kia whiwhi te taraipiunara whakatau i ngā mōhiohio katoa e hiahiatia ana, ka tukuna e te taraipiunara tana whakatau, ā, ka whai mana tēnei ki ngā rōpū e rua.
Te utu o te arb-med
Ko tā mātou arotahi he whakarato i ngā otinga tukanga e rite ana ki te utu. Kimihia ētahi atu mōhiohio e pā ana ki te utu o te arb-med.
Hipanga 1. Te tīmatanga o te tukanga
Hei tīmatanga, me whakaae ngā taha e rua ki te whakamahi i te arb-med. Ka taea e rātou tēnei mā te whakauru i te tauira arb-med o te Building Disputes Tribunal ( BDT ) ki roto i tā rātou kirimana. Mā tēnei ka taea te whakatau i ngā whakahē, i ngā tautohe rānei ā muri ake nei mā te whakamahi i te arb-med.
Ahakoa kāore i whakaurua te rarangi ki roto i tā rātou kirimana, ka taea tonu e rātou te whakamahi i te whakatau tautohe mā te hainatanga i tētahi whakaaetanga arb-med i muri i te ara ake o tētahi tautohe.
Mena i whakaae ngā rōpū ki te arb-med i mua i te puta o te tautohe, me tuku e te tangata e hiahia ana ki te tīmata i te tukanga (e kiia nei ko te kaitono) he Pānui Arb-Med hei whakamōhio atu ki te taha kē (te kaiwhakautu) e hiahia ana rātou kia whakatauhia te tautohe e arb-med.
Hei tīmatanga i te tukanga, ka tono te kaitono ki te BDT. Kātahi ka tohua he Kai-rehita ki te take hei āwhina i ngā rōpū, ā rātou kaitohutohu, me te taraipiunara whakatau tautohe puta noa i te tukanga arb-med.
Hipanga 2. Te whakatūnga o tētahi taraipiunara whakatau
Ko te Taraipiunara Taupatupatu Hanga Whare ( BDT ) te kawenga mō te whakatū i tētahi taraipiunara whakatau tautohe mēnā kāore ngā rōpū e whai wāhi ana i whakaae ko wai tā rātou e hiahia ana ki te whakatū. Ko te tikanga kotahi te kaiwhakatau tautohe. Heoi, i ētahi wā, ka whakatūria he taraipiunara whakatau tautohe tokotoru. Ka whakatūria tētahi whakatūnga ina whiwhi a BDT i tētahi tono kua oti me te utu. Mena he tangata kei roto i te hinengaro o ngā rōpū, me tutuki i taua tangata ētahi paearu, ā, me whakaae a BDT he tika, he motuhake, he kore whakaaro hoki rātou.
I te wā e whiriwhiri ana i tētahi kaiwhakatau, ka whakaarohia e te BDT ngā āhuatanga maha, pērā i ngā whakaaetanga i waenganui i ngā rōpū, te āhua me te uara o te tautohe, me te wātea o te tangata hei whakatau tika i te take. Me noho kūpapa te kaiwhakatau kua tohua, ā, kāore e taea te mahi hei kaiwhakahau mō tētahi rōpū. Ko ngā whakatūnga katoa a te BDT he whakamutunga, ā, ka whakaūtia e tētahi Pānui Whakatūnga i tukuna e te Kai-Rehita.
NB: E whakamahia ngātahitia ana ngā kupu kaiwhakatau me te taraipiunara whakatau.
Hipanga 3. Huihuinga tohutohu
Hei taahiraa tuatahi, ka karangahia e te taraipiunara whakatau he hui tohutohu. Ko te kaupapa o tēnei hui tuatahi he matapaki i ngā kaupapa whakarite wā me ngā tikanga whakahaere. Kua hangaia tēnei taahiraa whakahaere kēhi matatau kia mōhio ai te katoa ki ngā mea ka tū me te wā, me te whakatairanga i te whakahaere whai hua o te tukanga.
Hipanga 4. Te tuku i te keehi
I mua i te takawaenga, ka whakarite ia rōpū, ka tuku atu hoki i tā rātou tono take ki te taraipiunara whakatau tautohe me ngā rōpū katoa. Ka taea te whakarerekē i te āhua o tēnei tono, engari me whakauru ngā tuhinga tautoko katoa e tika ana me ngā taunakitanga.
Me whakamārama mārama te tukunga take i te āhua me te pūtake o te tautohe, ngā take me ngā take ture e pā ana, te tūnga o te rōpū mō ēnei take, me te awhina, te rongoā rānei e rapua ana. Mena he kirimana kei roto, me whakauru he kape, he wāhanga rānei e tika ana. Hei whakamutunga, me whakauru ki te tukunga ngā kōrero, ngā pūrongo, ngā tuhinga, me ētahi atu taunakitanga e whakawhirinakihia ana e te rōpū hei tautoko i ana tautohe.
Ko te tikanga, ko te tukanga whakawhiti ka whai ake:
- Te(ngā) kaitono e tuku ana i tā rātou kereme;
- Te hunga whakautu e tautoko ana i tā rātou tiaki; me
- Ko te/ngā kaitono e tuku ana i tētahi whakautu.
Hipanga 5. Te Whakataurite
Mā te kaiwhakatau (mā te kaiwhakatau matua rānei mēnā he tokotoru ngā tāngata kei roto i te taraipiunara whakatau) e whakahaere te takawaenga, ka huri mai i te tūranga kaiwhakawā ki te tūranga kaiāwhina.
Mā tēnei tūranga takirua ka taea e te takawaenga te mārama pai ki te tautohe, ki ngā tūranga o ngā rōpū, me ngā take matua, nā te mea kua mōhio rātou ki te tukanga whakatau tautohe.
I te wā o te tukanga whakatau tautohe, ka āwhina te kaiāwhina i te whakawhitiwhiti kōrero i waenga i ngā rōpū, ka āwhina i a rātou ki te whakapuaki i ō rātou hiahia, ki te mārama ki ngā tūranga o tētahi ki tētahi, me te tūhura i ngā otinga pea. Kāore te kaiāwhina e whakatakoto whakatau engari e akiaki ana i ngā rōpū ki te kimi i tētahi whakataunga e whakaaetia ana e te katoa mō tā rātou tautohe. I roto i tēnei tukanga, ka whakamahia e te kaiāwhina ngā mōhiohio i kohia i te wā o te whakatau tautohe hei ārahi i ngā kōrero, me te whakarite kia ahu mai i ngā meka me te aro atu ki ngā take katoa e tika ana.
Kāore e whakaaetia kia kōrero motuhake te kaiwhakatau tautohe e mahi ana hei takawaenga i roto i tētahi tukanga arb-med ki ngā rōpū (e mōhiotia ana ko te caucusing). Hei whakarite i te māramatanga katoa mēnā kāore he tautohe e whakatauhia i te wāhanga takawaenga, ā, me hoki anō ki te whakatau tautohe.
Hipanga 6. Whakawhiwhinga i runga i ngā tikanga kua whakaaetia (mēnā ka whakatauhia)
Mena ka angitu te takawaenga, ka tae ngā rōpū ki tētahi whakaaetanga whakataunga. Ka taea te tuhi i tēnei whakaaetanga hei Whakataunga i runga i ngā Tikanga Kua Whakaaetia e te kaiwhakatau . He herenga tēnei whakataunga, ā, ka taea te whakamana, he rite ki tētahi whakataunga takawaenga paerewa. Heoi, ki te kore e taea e ngā rōpū te tae ki tētahi whakataunga i te wā o te takawaenga, ka hoki te tukanga ki te takawaenga, ā, ka whakatau herenga te kaiwhakatau i runga i ngā mōhiohio i kohia i te wā o te takawaenga.
Hipanga 7. Hui tohutohu mō te whakatau tautohe (mēnā kāore anō kia whakatauhia)
Ka karangahia e te taraipiunara whakatau tautohe tētahi atu hui tohutohu whai muri i te takawaenga i te wā kāore anō kia whakatauhia te tautohe.
Ko te kaupapa o tēnei hui he matapaki i te wātaka me ngā take tukanga mō te whakatau tautohe. Kua hangaia tēnei mahi whakahaere kēhi matatau kia mōhio ai te katoa ki ngā mea ka tū me te wā, me te whakatairanga i te whakahaere whai hua o te tukanga.
Hipanga 8. Whakarongo
Kia oti ngā tuhinga katoa e tika ana te whakawhitiwhiti a ngā rōpū, ā, ki te kore ngā rōpū e whakaae kia haere tonu ngā tuhinga (arā, ka whakatau te taraipiunara whakatau tautohe i runga i ngā mōhiohio i tukuna mai, me te kore he whakawakanga), ka whakaritea he whakawakanga ōkawa.
I te nuinga o ngā wā, ka taea e ngā rōpū te whakapuaki i tētahi kōrero whakatuwheratanga poto i mua i te uiuinga whakawhiti i ngā kaiwhakaatu. I te nuinga o ngā wā, ka tangohia ngā taunakitanga a ngā kaiwhakaatu kua pānuitia, arā, kāore he take kia whakapuaki ā-waha te kaiwhakaatu i ā rātou taunakitanga matua. Engari, ka whakamahia te whakawakanga hei uiuinga whakawhiti i te kaiwhakaatu mō ngā taunakitanga kua whakatakotoria i roto i tā rātou kōrero kaiwhakaatu. Ka taea hoki e te taraipiunara whakatau tautohe te pātai i tētahi o ngā kaiwhakaatu.
Ka taea te tuku i ngā tāpaetanga whakamutunga i te mutunga o te whakawa, i te nuinga o te wā ka tukuna mā te tuhituhi i muri mai i te rā whakawa.
Hipanga 9. Tohu
Ko te mahi a te taraipiunara whakatau ko te whakarato i tētahi whakataunga e whakatau ana i ia take tautohe kua tukuna ki a ia. Whai muri i tēnei ko te arotake hohonu i ngā tuku, ngā tuhinga, ngā taunakitanga rānei i tukuna e ngā rōpū, ngā mōhiohio katoa i whakaaturia i te wā o te whakawakanga, me ngā mōhiohio tāpiri katoa i tonoa e te taraipiunara. Ka tukuna tēnei whakataunga mā te tuhituhi, ā, kei roto hoki he whakamārama mō ngā take i ahu mai ai, ki te kore ngā rōpū e whakaae ki tētahi atu mea.
He mea here ture te whakataunga, ā, ka taea te whakamana mō ngā taha e rua.
Ngā taahiraa e whai ake nei
Whakapā mai
Whakakīia te puka hei whakapā atu ki tā mātou tīma kia kite ai me pēhea mātou e āwhina ai, e whakapā mai rānei ki a mātou mō tētahi o ēnei e whai ake nei:
Waea: +64 9 486 7143
Waea Koreutu: 0508 WHARE
Waea Koreutu: 0508 284 534
Ngā Hāora Tari: Mane ki te Paraire 8:30 i te ata ki te 5:00 i te ahiahi (haunga ngā hararei tūmatanui)